Het bevolkingsregister van Engelen, 1821-1946 (1971)
Het bevolkingsregister van Engelen, 1821-1946 (1971)
Per 1 januari 1850 werden gemeenten verplicht bij te houden wie waar woont. Van de voormalige gemeente Engelen zijn oudere overzichten beschikbaar, namelijk uit 1821, 1825 en 1826-1848. Het bevolkingsregister is bijgehouden tot 1946. Naast het bevolkingsregister zijn tevens woningkaarten aangelegd om ook nog gegevens per woning te hebben. Deze zijn beschikbaar over de periode 1938–1970. Engelen werd per 1 januari 1971 samengevoegd met de gemeente ’s-Hertogenbosch.
Zoeken in het bevolkingsregister
De meest geraadpleegde registers met bijbehorende indexen zijn op microfiches in de studiezaal beschikbaar. Via de klapper achterhaalt men de noodzakelijke gegevens om het goede microfiche uit de serie fiches van het bevolkingsregister te lichten.
De registers opgemaakt naar aanleiding van de volkstellingen in 1821, 1825 en 1839 zijn deels alfabetisch op achternaam en deels op huisnummer geordend.
Het register over de periode 1826-1848 is op huisnummer geordend. Er is geen index op achternaam beschikbaar.
Het register over de periode 1859-1869 is alfabetisch op achternaam van het gezinshoofd ingedeeld. Let op: binnen de letter van een achternaam staan de inschrijvingen niet alfabetisch. Dit betekent dat alle inschrijvingen van een bepaalde letter doorgenomen moeten worden.
De registers over de periode 1849-1859, 1869-1900, 1900-1923 en 1922-1946 zijn wel voorzien van alfabetische indices op achternaam. Deze index bevat niet alleen de gezinshoofden, maar ook de echtgenotes. In 1946 kwam hier een einde aan: de boeken werden vervangen door losse kaarten per persoon. Deze zijn overigens niet openbaar. Wel is het mogelijk om via het Centraal Bureau voor Genealogie informatie te krijgen uit persoonskaarten van overledenen. Raadpleeg hiervoor de speciale folder.
Indien de naam niet in de klapper staat kunt u de afzonderlijke hulpregisters of de registers van vestiging en vertrek raadplegen.
Let op: De registers tot 1850 zijn momentopnames waardoor bijvoorbeeld kinderen, geboren na de telling, niet zijn opgenomen.
Door het veelvuldig overschrijven van de gegevens, bijvoorbeeld bij verhuizingen, dient rekening gehouden te worden met vergissingen en schrijf- en spelfouten. Controleer daarom bijvoorbeeld de geboortedatum zoals die in het bevolkingsregister wordt genoemd met de officiële (!) gegevens in de geboorteakte van de burgerlijke stand.
Registers van vestiging en vertrek en hulpregisters
Behalve deze bevolkingsregisters waren er ook nog registers van vestiging en vertrek, registers van dienstboden, het pensionaat en aparte registers voor schippers. Deze zogenaamde hulpregisters zijn niet vanaf het begin bijgehouden: aanvankelijk werden deze personen in de gewone registers bijgehouden of helemaal niet geregistreerd. Pas later, vanaf circa 1860, is men begonnen met het aanleggen van deze aparte registers.
Vanaf 1870 werd in aparte registers het vertrek en de vestiging van personen in de gemeente vastgelegd. Voor de jaren 1853 en 1854 zijn lijsten van ingekomen en vertrokken personen beschikbaar. Ze zijn chronologisch ingeschreven en er is geen alfabetische naamlijst beschikbaar. De registers betreffen de perioden 1870-1899 en 1900-1925.
Met betrekking tot dienstboden zijn er afzonderlijke registers over de perioden 1859-1869 en 1869-1921. Beide registers zijn alfabetisch op achternaam.
Sinds 1826 was in Engelen een pensionaat gevestigd. Van deze kostschool zijn afzonderlijke registers bewaard gebleven. Deze beslaan de perioden 1859-1869, 1870-1899, 1897-1922 en 1922-1946. De registers zijn alfabetisch op achternaam bijgehouden. Uit het jaar 1853 is een lijst bewaard gebleven met aantekeningen over de vestiging en vertrek van bewoonsters van het pensionaat.
Voor schippers is eveneens een aparte registratie bijgehouden. De registers beslaan de perioden 1922-1943. De drie delen zijn via 1 klapper, alfabetisch op achternaam van het gezinshoofd, toegankelijk gemaakt. Noteer, voor het achterhalen van de inschrijving, behalve het nummer van de bladzijde ook het nummer van het deel.
Een apart register is aangelegd voor personen en gezinnen die in de gemeente Engelen verbleven tijdens de aanleg van het kanaal Engelen - Henriëttewaard over de periode 1896-1900(1905). Dit register is chronologisch op datum van tijdelijke vestiging in de gemeente opgebouwd.
Woningkaarten
De woningkaarten geven per adres de achternaam van de hoofdbewoner, de eerste voornaam voluit geschreven, eventuele andere voorletters, de datum van inschrijving en uitschrijving, nieuw adres (binnen Engelen) of plaatsnaam, gezinssterkte en informatie over eventueel inwonende personen. Van deze inwonende personen worden ook weer de achternaam genoteerd, de eerste voornaam en eventuele andere voorletters, datum van inschrijving en uitschrijving en nieuw adres of plaatsnaam.
De woningkaarten zijn alfabetisch op straat gerangschikt en dienen te worden aangevraagd uit het depot. Ze bestrijken de periode 1938-1970 en bevatten ook informatie over gesloopte panden.

